Keyhole فرسوده و اثر آن بر عملکرد قفل

یکی از مشکلات رایج قفل‌های بسیار قدیمی، زنگ‌زدگی و گشادشدن ناحیه Keyhole است. اگر محور یا Pin کلید هنگام چرخش به‌خوبی تکیه‌گاه نداشته باشد، حتی کلید صحیح نیز نرم کار نمی‌کند و حرکت خارج از مرکز می‌تواند به Wardها آسیب بزند.

در بعضی قفل‌های باکیفیت قرن نوزدهم، اطراف Keyhole صفحه برنجی نصب می‌شد تا خوردگی کاهش یابد. این صفحه ضخامت Case را در ناحیه ورودی افزایش می‌دهد و بنابراین کلید به Throat بزرگ‌تری نیاز دارد.

اگر فرسایش خفیف باشد، می‌توان با Center Punch و ایجاد Punch Markهای کنترل‌شده اطراف سوراخ، لبه را اندکی جمع کرد. در فرسایش شدیدتر، صفحه نازک برنجی با Keyhole جدید می‌تواند روی محل قبلی پرچ یا لحیم شود. برای تعمیر سریع‌تر قفل‌هایی که ظاهر اهمیت کمتری دارد، Washer فولادی مناسب دور بخش گرد Keyhole نصب و شیار Bit روی آن ایجاد می‌شود. سطح فلز باید قبل از لحیم تمیز و زبر شود و پس از کار نیز Flux و بقایا کاملاً پاک و سطح محافظت شود.

فنرهای فرسوده و جایگزینی آن‌ها

Scotch Springها اغلب نمی‌شکنند اما ممکن است ضعیف شوند. اگر فنر یک قفل معمولی شکسته باشد، می‌توان با طراحی مناسب از V Leaf Spring جدید استفاده کرد. در صورت نیاز به نیروی بیشتر، دو فنر هم‌مرکز قابل‌استفاده‌اند. نصب ممکن است به یک یا دو Pin یا پیچ Self-Tapping کوچک نیاز داشته باشد، ولی هر تغییر باید با توجه به ارزش تاریخی قفل انجام شود.

ساخت یا تعویض Drill Pin

برای قفل Pipe-Key، Drill Pin بخشی کلیدی از راهنمایی و Ward محسوب می‌شود. اگر Pin یدکی آماده در دسترس نباشد، می‌توان Pin جدید را از میله فولادی مناسب یا حتی Nail با قطر درست ساخت. ابتدا طول کمی بیشتر از نیاز گرفته می‌شود، سپس در یک سر Shoulder ایجاد می‌شود. تراش بهترین ابزار است، اما با بستن قطعه در دریل و استفاده کنترل‌شده از سوهان نیز می‌توان قطر انتهای پرچ را کاهش داد.

پس از ایجاد سوراخ Clearance در Case، Tail از پشت با ضربه‌های متعدد Ball-Pein Hammer پهن و پرچ می‌شود. اگر سوراخ موجود بیش‌ازحد گشاد شده، Pin بزرگ‌تر لازم است. می‌توان یک Collar کوتاه 2 تا 3 میلی‌متری در سمت داخل باقی گذاشت تا پرچ محکم شود؛ سپس Pipe کلید به اندازه لازم کوتاه می‌شود تا کلید کاملاً بنشیند. این Collar افزوده عملاً یک Ward اضافی ایجاد می‌کند.

Ward آسیب‌دیده

Fine Wardها ممکن است آن‌قدر خورده شوند که بخشی از آن‌ها از بین برود؛ در این حالت امنیت کاهش می‌یابد ولی قفل لزوماً از کار نمی‌افتد. برعکس، فشار کلید اشتباه می‌تواند Ward را خم کند و حتی کلید اصلی را متوقف سازد. تشخیص با مشاهده، بازکردن Case یا مقایسه رفتار قفل با Skeleton Key و ابزار بررسی انجام می‌شود.

گاهی Ward خم‌شده از داخل Keyhole قابل‌تنظیم است، اما در موارد جدی قفل باید باز شود. نصب قفل به‌صورت وارونه نیز نامطلوب است، چون فنرها را وادار می‌کند برخلاف جهت گرانش کار کنند. در قفل‌هایی با Lever یا Tumbler مشابه Lever، خرابی فنر در وضعیت وارونه حتی می‌تواند مانع بازشدن شود.

بازرسی کلیدهای Warded

دو کلید ممکن است ظاهراً بسیار متفاوت باشند ولی هر دو از Ward به‌عنوان بخش عمده امنیت استفاده کنند. یک کلید قدیمی Bridge Ward ممکن است از آهن فرفورژه یا ریخته‌گری چکش‌خوار ساخته شده باشد، درحالی‌که کلید مدرن‌تر Lever Lock از فولاد است و Sash Ward دارد.

بخش جلویی Bit در Bridge Ward Key مستعد خم‌شدن یا شکست است. Throat و کف Bit نیز ساییده می‌شوند. هنگام بررسی باید مراقب بود پله‌های واقعی Barron Key با ساییدگی اشتباه نشوند؛ Barron Key معمولاً در هر سمت Bridge دو یا سه Step دارد و یکی از آن‌ها ارتفاع کامل دارد.

اگر Leg جلویی خم شده، قبل از هر تلاش برای صاف‌کردن باید ترک‌های ناحیه باریک کنار Sash یا Collar Ward بررسی شود. صاف‌کاری سرد می‌تواند ترک را به شکست تبدیل کند. اگر قطعه شکسته موجود است، در کار مرمتی امکان Pin و Weld کردن یا استفاده از کلید شکسته به‌عنوان Pattern برای Casting کلید جدید وجود دارد.

در قفلی با فنر قوی، استفاده همیشگی از یک سمت می‌تواند سطحی از کلید را که Tumbler را بالا می‌برد بساید. همچنین گیرکردن Bolt در Strike باعث می‌شود کلید فشار اضافی تحمل کند و Throw کامل از بین برود. چنین کلیدی باید تعمیر یا جایگزین شود.

Pipe Key ممکن است با خاک و زنگ داخل لوله مسدود شود و با وجود درست‌بودن فرم، تا انتها روی Drill Pin ننشیند. تمیزکردن Pipe بخشی از عیب‌یابی ساده است.

حفاظت سطح کلیدهای آهنی و فولادی

کلید آهنی قدیمی معمولاً به‌طور طبیعی Patina قهوه‌ای ایجاد می‌کند؛ در کلیدی که زیاد لمس شده، این لایه صاف و تا حدی محافظ است. بعضی قطعات فولادی را می‌توان با روش Bluing محافظت کرد. Heat Bluing با گرم‌کردن و Quench در روغن ظاهر آبی و مقداری حفاظت ایجاد می‌کند، ولی حرارت می‌تواند خواص متالورژیکی را تغییر دهد. برای قطعات حساس، Cold Bluing انتخاب محافظه‌کارانه‌تری است.

Phosphating نیز از اوایل قرن بیستم به‌عنوان روش ضدزنگ فولاد به‌کار رفته و بسته به جنس و تمیزی فلز می‌تواند سطحی از مشکی یکنواخت تا خاکستری-مشکی لکه‌ای ایجاد کند.